ΕΛ/ΛΑΚ | creativecommons.gr | mycontent.ellak.gr |
freedom

Τι είναι η #OGP και γιατί με αφορά;

Η διαβούλευση του OGP

Από τις αρχές του Μαΐου του 2014, το Υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης έχει ξεκινήσει τη Δημόσια Διαβούλευση επί του Σχεδίου Δράσης (Action Plan) της Πρωτοβουλίας Συνεργασίας για την Ανοικτή Διακυβέρνηση (Open Government Partnership (OGP)).

Η διαβούλευση θα διαρκέσει μέχρι το τέλος του μήνα και είναι ιδιαίτερα σημαντική για όλους μας, για μια σειρά από λόγους, κάποιους από τους οποίους θα προσπαθήσουμε να εξηγήσουμε σε αυτήν την ανάρτηση.

 

Τι είναι η Πρωτοβουλία Συνεργασίας για την Ανοικτή Διακυβέρνηση (Open Government Partnership (OGP));

Πρόκειται για μια παγκόσμια πρωτοβουλία κρατών και της κοινωνίας των πολιτών που στοχεύει στο να βελτιώσει την ποιότητα της διακυβέρνησης, αυξάνοντας την ανοικτότητά της. Ο βασικός τρόπος λειτουργίας της OGP είναι η αυτοδέσμευση των κυβερνήσεων σε σχέση με συγκεκριμένα μέτρα ανοικτής διακυβέρνησης που προτίθενται να λάβουν. Ειδικότερα, τα μέτρα στοχεύουν στο να ενισχυθεί η διαφάνεια, η συμμετοχή, η λογοδοσία, η χειραφέτηση των πολιτών, η καταπολέμηση της διαφθοράς και η χρήση τεχνολογικών μέτρων, με απώτερο στόχο να βελτιωθεί η διακυβέρνηση και η ποιότητα ζωής των πολιτών.

Αυτή τη στιγμή, περισσότερες από 60 χώρες, που αντιστοιχούν περίπου στο ένα τρίτο του παγκόσμιου πληθυσμού, συμμετέχουν στην OGP και έχουν αναλάβει περισσότερες από 1.000 δεσμεύσεις για την αύξηση της ανοικτότητας, της συμμετοχής και της λογοδοσίας της κυβερνητικής δράσης.

 

Πως συμμετέχει μία χώρα στην OGP;

Προκειμένου να συμμετάσχει μια χώρα στην OGP θα πρέπει:

 

Πώς διαφέρει η OGP από άλλες κυβερνητικές πρωτοβουλίες και πώς σχετίζεται με τις εθνικές και ευρωπαϊκές πολιτικές;

Η OGP αποτελεί δράση αυτοδέσμευσης της κυβέρνησης, με άλλα λόγια δεν επιβάλλεται ως αποτέλεσμα κάποιας διεθνούς συνθήκης, αλλά αποτελεί μορφή εθελοντικής δέσμευσης της κυβέρνησης προκειμένου να είναι μέλος μιας ομάδας χωρών που αποδέχονται την υιοθέτηση κάποιων κεντρικών αρχών και την εφαρμογή συγκεκριμένων μέτρων για την αύξηση της ανοικτότητας στη διακυβέρνησή τους.

Υπό την έννοια αυτή, η OGP διαφέρει από άλλες υποχρεώσεις της χώρας έναντι υπερεθνικών σχηματισμών, όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση, όπου υποχρεούται π.χ. να εφαρμόσει την Οδηγία για το άνοιγμα των δημοσίων δεδομένων ή εθνικές πολιτικές για το άνοιγμα των δεδομένων που μπορεί να αποτελούν μέρος ευρύτερων εθνικών στρατηγικών, όπως, π.χ. η εθνική στρατηγική για τις ΤΠΕ και την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση, η Στρατηγική για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση 2014-2020 ή η Στρατηγική για τη Διοικητική Μεταρρύθμιση 2014-2016.

Είναι, ωστόσο, σημαντικό να τονισθεί ότι:

(α) η υλοποίηση κάποιων από τις δεσμεύσεις της OGP όπως περιγράφονται στο Εθνικό Σχέδιο Δράσης OGP, συμπίπτουν με την υλοποίηση εθνικών υποχρεώσεων σε σχέση με την εφαρμογή κοινοτικών Οδηγιών (π.χ. η μεταφορά της Κοινοτικής Οδηγίας για την περαιτέρω χρήση δημοσίων δεδομένων στην ελληνική έννομη τάξη είναι η πρώτη δέσμευση OGP για τον τομεά των Ανοικτών Δημοσίων Δεδομένων)

(β) η υλοποίηση κάποιων από τις δεσμεύσεις της OGP αποτελούν μέρος της υλοποίησης εθνικών στρατηγικών (π.χ. η αναβάθμιση της Δι@υγειας που αποτελεί την πρώτη δέσμευση για την Ανοικτή Διακυβέρνηση (σελ. 7) σχετίζεται άμεσα με τις Γενικές Αρχές Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, ειδικά αυτή της Διαφάνειας – Ανάκτησης Εμπιστοσύνης, όπως προσδιορίζεται στη σελ 8 της Εθνικής Στρατηγικής για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση 2014-2020)

Παρά τη σύνδεση που υπάρχει μεταξύ των διαφορετικών στρατηγικών κειμένων, θα πρέπει να τονισθεί ότι δεν υπάρχει πλήρης συντονισμός, καθώς πολλά από τα κείμενα αυτά έχουν γραφεί σε διαφορετικούς χρόνους, από διαφορετικούς φορείς και σε διαφορετικό συμφραζόμενο. Με δεδομένη, πάντως, αυτή την πραγματικότητα, ο συντονισμός μεταξύ των σχετικών πολιτικών είναι ικανοποιητικός και βελτιώνεται περισσότερο ακόμη με το κείμενο του Σχεδίου Δράσης της OGP που κάνει αναφορά σε δύο τουλάχιστον εθνικά κεντρικά κείμενα πολιτικής και στρατηγικής για τα δεδομένα και την ανοικτή διακυβέρνηση, δηλαδή τη Στρατηγική για την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση 2014-2020 και τη Στρατηγική για τη Διοικητική Μεταρρύθμιση 2014-2016.

 

Πού βρίσκεται ο πολίτης μέσα σε όλα αυτά;

Ίσως το πιο σημαντικό σημείο της OGP και κεντρική της καινοτομία σε σχέση με οτιδήποτε άλλο έχουμε δει στον τομέα της δημιουργίας και άσκησης πολιτικής στον τομέα των ΤΠΕ και των δεδομένων, είναι η έμφαση που δίνει στη δημόσια ανοικτή διαβούλευση και το ρόλο της κοινωνίας των πολιτών.

Αποτελεί κεντρική παραδοχή στο πλαίσιο της λειτουργίας της OGP ότι προκειμένου να καταρτιστεί το Σχέδιο Δράσης, θα πρέπει να υπάρχει ανοικτή και δημόσια διαβούλευση όχι μόνο με τους κοινωνικούς και οικονομικούς εταίρους, αλλά και με το σύνολο των πολιτών. Για το λόγο αυτό και το Σχέδιο Δράσης βρίσκεται σε διαβούλευση για περίπου ένα μήνα, ενώ οι συζητήσεις γίνονται εδώ και τουλάχιστον ένα χρόνο, από τη στιγμή δηλαδή που ανακοινώθηκε το περίγραμμα των ελληνικών δεσμεύσεων στο Λονδίνο, οπότε και ακούσαμε για πρώτη φορά την κα Χριστοφιλοπούλου, Υφυπουργό Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, να κάνει την πρώτη αναφορά στην «εξ ορισμού ανοικτότητα» (open by default) των δημοσίων δεδομένων και στην «ενεργητική διαφάνεια», δύο θέματα που θα μας απασχολήσουν ειδικότερα σε επόμενη ανάρτηση για την OGP.

 

Ποιό είναι το πρόβλημα με τη συμμετοχή των πολιτών στη διαβούλευση για το Σχέδιο Δράσης του OGP;

Παρά τις προσπάθειες του Υπουργείου για συμμετοχή στη διαμόρφωση του Σχεδίου Δράσης για τα ανοικτά δεδομένα, ιδίως με την πραγματοποίηση κύκλων εργαστηρίων στο Εθνικό Κέντρο Δημόσιας Διοίκησης και τη διενέργεια του πιο πετυχημένου μέχρι σήμερα Hackathon για ανοικτά δεδομένα, καθώς και την πολιτική στήριξη της πολιτικής ηγεσίας στον στόχο της ανοικτής διακυβέρνησης, η συμμετοχή τόσο μεμονωμένων πολιτών όσο και της κοινωνίας των πολιτών εξακολουθεί να είναι περιορισμένη. Αυτό συμβαίνει, κυρίως, εξαιτίας της περιπλοκότητας του θέματος και του τεχνικού του χαρακτήρα. Έτσι, ενώ το εάν μπορώ να έχω δεδομένα για τις τιμές του σούπερμαρκετ στο κινητό μου επηρεάζει όλους μας, το πώς θα φτάσουμε ως εκεί,συχνά χάνεται στα τεχνικά κείμενα πολιτικών, στρατηγικών και νόμων.

 

Μπορεί να κάνει κάτι η ΕΕΛ/ΛΑΚ για να αυξηθεί η συμμετοχή των πολιτών στις δράσεις της OGP και ιδίως στη διαμόρφωση του Σχεδίου Δράσης;

Η Εταιρεία Ελεύθερου Λογισμικού/ Λογισμικού Ανοικτού Κώδικα, ως μη κερδοσκοπικός οργανισμός που αποτελείται από τα 30 μεγαλύτερα πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα της χώρας και με συνεργασίες με τις σημαντικότερες σχετικές με το ανοικτό πρωτοβουλίες σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο, όπως τα Creative Commons, το COMMUNIA και το FabLab, έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στο να αυξηθεί η συμμετοχή στη διαμόρφωση του Εθνικού Σχεδίου OGP.

Η ΕΕΛΛΑΚ έχει ήδη πολύ εκτεταμένη δράση στον τομεά αυτό, έχοντας συμμετάσχει είτε η ίδια αυτοτελώς, είτε μέσω των μελών της στο δημόσιο διάλογο για το άνοιγμα των δεδομένων και την ενίσχυση της ανοικτής διακυβέρνησης, ιδίως μέσα από τις δράσεις της ομάδας της ΕΕΛΛΑΚ για την Ανοικτή Διακυβέρνηση αλλά και μέσα από συμμετοχές σε δημόσιες διαβουλεύσεις και παρεμβάσεις με επιστολές, όπου η αρχές της ανοικτότητας, της συμμετοχής και της λογοδοσίας παραβιάζονται.

Με αρχή αυτή την ανάρτηση και την επόμενη εβδομάδα, η ΕΕΛΛΑΚ θα παρουσιάσει τα βασικά σημεία του Σχεδίου Δράσης για την OGP προσπαθώντας να εξηγήσει σε ποια σημεία πρέπει να δώσουμε περισσότερη προσοχή και πώς μπορεί να βελτιωθεί, αλλά και ενσωματώνοντας τις παρατηρήσεις σας σε σχέση με αυτό.

 

Πως μπορώ να συμμετάσχω;

Σύντομα συμπεράσματα της συνάντησης για την Ανοιχτή Διακυβέρνηση (17.12)

H χθεσινή συνάντηση εργασίας (OGP-workshop-agenda-2013-Dec) επί του Εθνικού Σχεδίου Δράσης για την Ανοιχτή Διακυβέρνηση που πραγματοποιήθηκε τη  Τρίτη 17/12/2013,  στην κεντρική υπηρεσία του Υπουργείου Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης ήταν ένα πολύ ενθαρρυντικό βήμα για τη συνέχεια τόσο σε επίπεδο συμμετοχής, όσο και συζήτησης. Τα βασικά συμπεράσματά της, περιλαμβάνουν: 1. Οι συμμετέχοντες προέρχονταν απο όλους τους εμπλεκόμενους χώρους … Read more

Governing on Openness, discussing on asylum seeking: protagonists, procedures, promises

#migrants, refugees (5:00) Understanding the (blurred) distinctions between migrants, refugees as transnational bodies. The existing criteria (ex. Geneva Convention, http://en.wikipedia.org/wiki/Convention_relating_to_the_Status_of_Refugees) used to assign a refugee status should derive from the «benefit of the doubt» for the applicant. This applies to NGOs and other actors working on the field. #asylum services (15:00) New Asylum Service in Greece … Read more

Governing on Openess / 1

Το πρόγραμμα http://liveradio.radiobubble.gr/search/label/%23GonO Οι εκπομπές https://soundcloud.com/thanough/governing-on-openess-gono #Internet Governance (5:00) Mainly through the Snowden revelations, we came to realise that surveillance is not only about controlling the present but also drawing and combining information from the past. The NSAs of the world can not remain out of citizens’ and civil society watch (Serbia, elawyer.blogspot.gr/2013/10/blog-post_9.html?m=1) although there … Read more

Συμμετοχικός προϋπολογισμός

του Raimo Muurinen* Η δική σου επιλογή** Μετάφραση: Βασίλης Χρυσός Αρχική δημοσίευση: Συμμετοχικός προϋπολογισμός Εάν η γνώση είναι δύναμη, τότε η ανοιχτή γνώση είναι ενδυνάμωση Προκειμένου να μπορεί κάποιος να παίρνει αποφάσεις σε στέρεη βάση, η γνώση είναι απαραίτητη προϋπόθεση. Αυτό πρέπει να σκέφτηκε η ομάδα δημοκρατίας της πόλης του Ελσίνκι, υπό την ηγεσία του … Read more